برزیل؛ مهد قهوه جهان

برزیل؛ مهد تولید قهوه دنیا، کشوری است که بیش از یک قرن در صدر تولیدکنندگان قهوه جهان قرار دارد و بخش قابل‌توجهی از قهوه مصرفی دنیا را تأمین می‌کند. شرایط اقلیمی مناسب، تنوع مناطق کشت و روش‌های مختلف فرآوری، باعث شده قهوه برزیل تنوع و شهرت زیادی در بازار جهانی داشته باشد. در ادامه این مطلب از کافی شاپ نون با تاریخچه قهوه در برزیل، مناطق کشت، روش‌های فرآوری و ویژگی‌های طعمی قهوه‌های این کشور آشنا می‌شویم.

چرا برزیل مهد تولید قهوه دنیاست؟

برزیل به دلیل ترکیبی از وسعت زمین‌های قابل کشت، شرایط اقلیمی مناسب، تنوع ارتفاعی و سابقه طولانی در پرورش قهوه توانسته به بزرگ‌ترین تولیدکننده قهوه جهان تبدیل شود. مناطق گسترده‌ای از این کشور شرایط مناسبی برای رشد گونه‌های مختلف قهوه، به‌ویژه عربیکا، دارند و تنوع آب‌وهوایی باعث شده قهوه‌های برزیلی با ویژگی‌های طعمی متفاوتی تولید شوند. از سوی دیگر، توسعه فناوری‌های کشاورزی، استفاده از روش‌های متنوع فرآوری و سرمایه‌گذاری در تحقیقات و بهبود شیوه‌های کشت، به افزایش کیفیت و بهره‌وری تولید کمک کرده است.

بیشتر بخوانید: گرانترین قهوه جهان

داستان ورود قهوه به برزیل

قهوه برای نخستین بار در سال ۱۷۲۷ میلادی وارد برزیل شد. بر اساس روایت‌های تاریخی، فرانسیسکو دِ مِلو پاله‌تا (Francisco de Melo Palheta)، افسر پرتغالی، دانه‌های قهوه را از گویان فرانسه به برزیل منتقل کرد. با گسترش کشت قهوه و افزایش تقاضا در بازارهای اروپا و آمریکا، تولید این محصول در برزیل به‌سرعت افزایش یافت و به یکی از پایه‌های اصلی اقتصاد این کشور تبدیل شد. در طول قرن نوزدهم، توسعه مزارع قهوه و رشد صادرات، برزیل را به یکی از مهم‌ترین تأمین‌کنندگان قهوه در جهان تبدیل کرد؛ جایگاهی که با گذشت زمان، با توسعه مناطق کشت و افزایش ظرفیت تولید، بیش از پیش تثبیت شد.

چگونه برزیل به قدرت اول قهوه جهان تبدیل شد؟

رشد صنعت قهوه در برزیل با افزایش تقاضای جهانی و گسترش صادرات این محصول سرعت گرفت. در قرن نوزدهم، قهوه به یکی از مهم‌ترین محصولات کشاورزی و صادراتی برزیل تبدیل شد و توسعه مزارع در مناطق مختلف کشور، ظرفیت تولید را به شکل چشمگیری افزایش داد. هم‌زمان، آسیب‌های واردشده به صنعت قهوه در برخی مناطق تولیدکننده آسیا، فرصت بیشتری برای رشد کشورهای آمریکای مرکزی و جنوبی ایجاد کرد. برزیل نیز با تکیه بر وسعت زمین‌های کشاورزی، شرایط اقلیمی مناسب و توسعه زیرساخت‌های تولید و صادرات، توانست سهم قابل‌توجهی از بازار جهانی قهوه را در اختیار بگیرد و جایگاه خود را به‌عنوان بزرگ‌ترین تولیدکننده قهوه جهان تثبیت کند.

از سنت تا نوآوری؛ تحول صنعت قهوه برزیل

در اوایل دهه ۹۰ میلادی، دولت برزیل بخشی از قوانین و مقررات وضع شده برای صنعت کشاورزی را لغو کرد. این لغو قوانین سبب شد تا کشاورزان آزادی عمل بیشتری داشته باشند، تجربیات جدیدتری به دست آورند و البته بتوانند نیاز خریداران را تا حد بیشتری برآورده سازند. این رویداد همچنین سبب شد تا تقاضا برای قهوه‌های تک خاستگاه نیز بیشتر شود و بدین شکل برزیل به یک رهبر قدرتمند در حوزه تحقیقات و ایجاد تکنیک‌های جدید در صنعت قهوه دنیا تبدیل شد.

بیشتر بخوانید: قیمت قهوه به چه عواملی بستگی دارد؟

برزیل؛ سرزمین مزارع قهوه از شمال تا جنوب

یکی از اثرگذارترین همکاری‌های کشاورزان و محققان، کشف یا پدید آوردن گونه‌های جدید قهوه در آزمایشگاه بود؛ گونه‌هایی که برای شرایط آب و هوایی خاصی ساخته شده بودند. گونه های ماراگوگیپ (maragogype)، کاتورا (caturra) و… از سری گونه‌هایی هستند که اکنون در سراسر جهان رشد می‌کنند.

امروزه برزیل از جدیدترین فناوری‌ها برای کشت قهوه در مزارع خود استفاده می‌کند تا بتواند برداشت خود را به حداکثر برساند و همچنین کمترین آسیب را به مزارع وارد کند. نوآوری دیگری که برای قهوه‌های برزیلی استفاده می‌شود، تخمیری است که در آن اجازه داده می‌شود تا قهوه‌ها با موسیلاژی که به دانه چسبیده تخمیر شوند. این فرآوری سبب می‌شود که ویژگی‌های طعمی قهوه موردنظر مشابه قهوه‌های شسته (washed) و جانمایه آن (body) همانند قهوه‌های طبیعی (natural) شود.

مهم‌ترین مناطق تولید قهوه در برزیل

برزیل یکی از متنوع‌ترین مناطق قهوه‌خیز جهان را در اختیار دارد و قهوه در چندین ایالت این کشور کشت می‌شود. در میان آن‌ها، میناس ژرایس (Minas Gerais) مهم‌ترین منطقه تولید قهوه عربیکا به شمار می‌رود و پس از آن سائوپائولو (São Paulo)، اسپیریتو سانتو (Espírito Santo) و باهیا (Bahia) از مناطق مهم تولید هستند. تفاوت در ارتفاع، دما، میزان بارندگی و نوع خاک باعث شده هر یک از این مناطق شرایط متفاوتی برای رشد قهوه داشته باشند و در نتیجه، قهوه‌های تولیدشده در برزیل از نظر عطر، طعم و کیفیت تنوع قابل‌توجهی داشته باشند.

خریـد دانه قهوه کـــــــافه نون

خرید دانه قهوه از کافه نون، انتخاب سریع و مطمئن

خرید قهوه اصل

از عربیکا تا روبوستا؛ چه قهوه‌هایی در برزیل کشت می‌شوند؟

اگرچه برزیل بیشتر به خاطر تولید گسترده قهوه عربیکا (Arabica) شناخته می‌شود، اما گونه روبوستا یا کانفورا (Robusta/Conilon) نیز در این کشور کشت می‌شود. عربیکا بیشتر در مناطق مرتفع‌تر و خنک‌تر رشد می‌کند و معمولاً به دلیل عطر و پیچیدگی طعمی، جایگاه ویژه‌ای در بازار قهوه تخصصی دارد. در مقابل، روبوستا بیشتر در مناطق گرم‌تر و کم‌ارتفاع‌تر کشت می‌شود و به دلیل بادی بیشتر و کافئین بالاتر، کاربرد گسترده‌ای در برخی ترکیبات قهوه اسپرسو و قهوه‌های تجاری دارد. این تنوع گونه‌ای در کنار تفاوت‌های جغرافیایی، یکی از دلایلی است که باعث شده برزیل بتواند طیف گسترده‌ای از قهوه‌ها را برای بازارهای مختلف تولید کند.

بیشتر بخوانید: قهوه از چی درست میشه؟

قهوه برزیل چگونه فرآوری می‌شود؟

تنوع قهوه برزیل فقط به مناطق کشت و گونه‌های آن محدود نمی‌شود و روش فرآوری نیز تأثیر زیادی بر طعم نهایی دانه‌ها دارد. در این کشور از روش‌های مختلفی مانند فرآوری طبیعی (Natural)، شسته (Washed) و پالپد نچرال (Pulped Natural) استفاده می‌شود. در روش طبیعی، دانه قهوه همراه با میوه خشک می‌شود و معمولاً طعم‌های شیرین‌تر، میوه‌ای‌تر و بادی بیشتری ایجاد می‌کند. در فرآوری شسته، میوه و موسیلاژ پیش از خشک شدن دانه جدا می‌شود و نتیجه معمولاً قهوه‌ای با طعم شفاف‌تر و اسیدیته بیشتر است. روش پالپد نچرال نیز با حذف پوست میوه و باقی گذاشتن بخشی از موسیلاژ روی دانه، می‌تواند قهوه ترکیبی از شیرینی و بادی فرآوری طبیعی و شفافیت نسبی قهوه‌های شسته را ایجاد کند. همین تنوع در روش‌های فرآوری، نقش مهمی در گستردگی پروفایل‌های طعمی قهوه‌های برزیلی دارد.

طعم و مزه قهوه برزیل

تنوع جغرافیایی در برزیل باعث تنوع قهوه‌ها شده است و این یعنی تنوع طعم و مزه. قهوه‌های روبوستا معمولاً بادی بیشتر، کافئین بالاتر و نت‌های طعمی قوی‌تری دارند و بسته به کیفیت دانه و شرایط فرآوری می‌توانند ویژگی‌هایی مانند نت‌های خاکی، چوبی، ادویه‌ای و تلخی مشخص داشته باشند.

در قهوه‌های تخصصی برزیلی ممکن است مقداری تمایز طعمی با قهوه‌هایی که پیش از این امتحان کردیم ببینیم؛ زیرا از این رو که قهوه برزیل بیشتر شامل طعم‌های زمینی، آجیلی، شکلاتی و در کل شامل اسیدیته پایین است، انتخاب بسیار مناسبی برای ترکیب با قهوه‌های اسیدیته بالا برای رسیدن به بالانس طعمی می‌باشد. با این حال قهوه‌هایی در برزیل هستند که ارزش این را دارند که به صورت تک خاستگاه (single origin) مصرف شوند تا از پیچیدگی طعمی آن‌ها نهایت لذت را برد.

خرید را با کــــافه نون تجـربه کنید

از دانه قهوه تا تجهیزات دم‌آوری؛ هر آنچه برای یک فنجان حرفه‌ای نیاز دارید، در کافه نون پیدا کنید.

فروشگاه قهوه

برزیل در بازار جهانی قهوه چه نقشی دارد؟

برزیل بزرگ‌ترین مهد تولید قهوه جهان است و به‌تنهایی بیش از یک‌سوم قهوه جهان را تأمین می‌کند. بر اساس داده‌های وزارت کشاورزی آمریکا (USDA)

در فصل ۲۰۲۴/۲۵ از مجموع حدود ۱۷۴ میلیون کیسه ۶۰ کیلوگرمی تولید جهانی قهوه، حدود ۶۴.۷ میلیون کیسه (نزدیک به ۳۷ درصد) سهم برزیل بوده است. طبق آخرین گزارش سالانه USDA (ژوئن ۲۰۲۶)، تولید قهوه برزیل در فصل ۲۰۲۶/۲۷ به رقم بی‌سابقه ۷۱.۹ میلیون کیسه خواهد رسید؛ رشدی ۱۴ درصدی نسبت به فصل قبل که عمدتاً حاصل جهش ۲۵ درصدی تولید آرابیکا به ۴۷.۵ میلیون کیسه است.

به همین دلیل هر نوسانی در برداشت برزیل — از خشکسالی و سرمازدگی گرفته تا چرخه دوسالانه درختان آرابیکا — مستقیماً بر قیمت جهانی قهوه اثر می‌گذارد.

جمع بندی

برزیل بزرگ‌ترین مهد تولید قهوه جهان نیست؛ بلکه سرزمینی با تنوع گسترده در مناطق کشت، گونه‌های قهوه و روش‌های فرآوری است. همین تنوع باعث شده قهوه‌های برزیلی از طعم‌های شکلاتی و آجیلی گرفته تا پروفایل‌های میوه‌ای و پیچیده را در بر بگیرند و هم در بازار قهوه تجاری و هم در دنیای قهوه تخصصی جایگاه ویژه‌ای داشته باشند. از نخستین دانه‌هایی که در قرن هجدهم وارد این کشور شد تا مزارع مدرن امروزی، قهوه بخش مهمی از تاریخ و فرهنگ برزیل بوده است. به همین دلیل، وقتی از برزیل؛ مهد تولید قهوه دنیا صحبت می‌کنیم، در واقع از کشوری حرف می‌زنیم که تأثیر آن بر صنعت قهوه جهان فراتر از میزان تولید و صادرات است و بخش مهمی از داستان قهوه جهان در مزارع آن شکل گرفته است.

منابع: drivencoffee